Oeps! De oorlog is sinds 1914-’18 nooit meer gestopt

Met die wetenschap blijf je achter, nadat je ,,Oeps of het Groote Mondiale Taartgevecht in 17.5 burleske sketches’’ van Antigone hebt gezien. Maar veel burleske toestanden vallen er niet te beleven. Het is eerder zowat te vergelijken met het Flanders’ Fields Museum in Ieper, waar de tentoonstellingsbouwers na het wetenschappelijk uitsmeren van al de horror, de bezoeker op het einde nog eens pijnlijk confronteren met alle oorlogsconflicten die zich nadien wereldwijd afspeelden sedert die Grooten Oorlog: de recurrente geschiedenis. Nooit meer oorlog? Ja, m’n ratje. Regisseurs Jos Verbist en Raven Rüell huldigen Goethes uitspraak dat de mens er maar niet in slaagt om een  historisch bewustzijn op te bouwen. Ze herschreven dan maar de geschiedenis met behulp van Ludo De Brabanders ,,Oorlog zonder grenzen’’ en ,,De Groote Klassenoorlog’’ van Jacques Pauwels. En natuurlijk kon ook Stanley Kubrick niet ontbreken, met de hallucinante ,,shell shock’’-sequens uit ,,Paths of Glory.’’ Verwijzingen zat in dit theaterstuk.

pathsshellshock

,,Ready to kill some Germans, soldier?” Shell shock…

Op Brechtiaanse wijze krijg je de mechanismen achter de oorlog en een historische resem kettingreacties van oorzaak en gevolg van oorlogen in de maag gespitst. Het begint en lijkt ook te eindigen met de historicus die heel die kettingreactie eens netjes, maar wel zeer schools op een rijtje zet, maar op het einde gelukkig toch nog het woord ontnomen wordt door de Afrikaanse ,,sanitair assistent’’. Hij veegt de brokken die de grote mogendheden maken, bij elkaar en zorgt dat de rode loper kraaknet blijft voor het bezoek van de paus straks. Zijn pleidooi of slotrede om de geschiedenis nog eens te herschrijven, de conflictueuze wereld misschien – als het ook maar even kan – ook eens te bekijken vanuit het perspectief van de onder het neokolonialisme onderdrukte volkeren, is ronduit pijnlijk ontroerend.

Tussendoor wordt de kijker in een hels tempo platgebombardeerd met allerlei visies en meningen: de teruggekeerde en met roem overladen frontsoldaat; het geweten van de in Syrië en Irak embedded journalist Rudy Vranckx die ,,onze jongens’’/oorlogspiloten in hun verouderde vliegkisten in een gunstig daglicht moet stellen – vanavond nog in het 7uur Journaal manifest aanwezig  trouwens -; de wapenlobbyiste – of was  het een luxehoer? – die regeringsleiders masseert om ten oorlog te trekken; Fatima over ,,pipelinistan’’ en nog een allochtone vrouw die vooral naar Al Jazeera kijkt; het oorlogsslachtoffer in de rolstoel dat wil ontploffen van kwaadheid, maar het niet kan; de anti-oorlogspacifist die ter plaatse de schade met eigen ogen wil vaststellen, omdat de westerse media ongeloofwaardig zijn geworden; Omran Daqneesh… Ze passeren allemaal de revue met hun verhaal – eerder grotesk dan burlesk – en proberen met hun parallelle monologen de toeschouwer te overtuigen van hun versie van de feiten  over hun eigen oorlog. Gewild of niet? Het doet me denken aan nogal wat steriele FB-discussies die vaak verzanden in ieders eigen grote gelijk, een likend en verdovend tijdverdrijf, maar veel aarde brengt het allemaal niet aan de dijk  tegen oorlog en geweld. Het moordend geweld gaat intussen gewoon door.

Is dat de slotconclusie van Oeps? Misschien of neen, wie luistert naar de zwarte man, weet beter. Laat ons beginnen met de geschiedenis te herschrijven in onze cursussen geschiedenis: bekijk het ook eens vanuit de andere kant. Ik herinner me plots de vijf lijnen vaderlandse geschiedenis die België toegemeten kreeg in een cursus geschiedenis van laatstejaarsstudenten in een middelbare school in Banjul (The Gambia). Veel meer dan een wrede koloniale onderdrukking en uitbuiting in Belgisch Congo, was er over ons Belgen niet te lezen.

—————-

http://www.antigone.be/event/1392